Arimidex

Arimidex to tabletki z anastrozolem, inhibitorem aromatazy stosowanym w hormonoterapii raka piersi.

Zmniejsza wytwarzanie estrogenów, które mogą pobudzać wzrost części komórek raka piersi ^[1].

Dawkowanie jest podane na opakowaniu — należy postępować zgodnie z ulotką. Substancje pomocnicze obejmują laktozę jednowodną, powidon, karboksymetyloskrobię sodową oraz magnezu stearynian. Otoczka tabletki zawiera hypromelozę, makrogol 300 i tytanu dwutlenek.

Laktoza jednowodna ma znaczenie dla osób z rzadkimi dziedzicznymi zaburzeniami metabolizmu cukrów, takimi jak nietolerancja galaktozy, niedobór laktazy typu Lapp lub zespół złego wchłaniania glukozy-galaktozy. Nie każda dolegliwość jelitowa po produktach mlecznych oznacza przeciwwskazanie do zastosowania leku, lecz nasilone objawy wymagają oceny medycznej.

Obniżenie estrogenów może wpływać na metabolizm kostny. Estrogeny uczestniczą w utrzymaniu równowagi pomiędzy tworzeniem a resorpcją kości. Długotrwałe hamowanie aromatazy może więc sprzyjać zmniejszeniu gęstości mineralnej kości i zwiększać ryzyko złamań.

• Postać i droga podania: tabletki do stosowania doustnego.
• Dawka: dokładna dawka w mg jest podana na opakowaniu i w ulotce.
• Częstość stosowania: należy stosować zgodnie z dawkowaniem podanym na opakowaniu i w ulotce.
• Pora przyjmowania oraz zależność od posiłków: dokładne zasady są określone na opakowaniu i w ulotce.
• Czas leczenia: ustala go lekarz prowadzący terapię onkologiczną, zależnie od planu leczenia.
• Nie należy samodzielnie zmieniać dawkowania ani czasu stosowania.

Aromataza to enzym uczestniczący w przekształcaniu androgenów, między innymi androstendionu, w estrogeny, w tym estradiol. Po menopauzie tkanki obwodowe stają się ważnym miejscem powstawania estrogenów.

Anastrozol blokuje aktywność aromatazy. W rezultacie stężenie estrogenów obniża się, a hormonozależne komórki raka piersi otrzymują słabszy sygnał do wzrostu.

Lek działa systemowo. Nie usuwa guza mechanicznie.

Arimidex stosuje się w leczeniu raka piersi u kobiet po menopauzie. Dotyczy to przede wszystkim nowotworów z obecnością receptorów hormonalnych, których wzrost jest napędzany przez estrogeny.

Lek może być elementem leczenia uzupełniającego po terapii miejscowej we wczesnym raku piersi. Bywa też stosowany w leczeniu zaawansowanego raka piersi. Dobór hormonoterapii zależy od typu nowotworu, ekspresji receptorów estrogenowych i progesteronowych, wcześniejszego leczenia oraz stanu kości pacjentki.

Wytyczne NICE wskazują inhibitory aromatazy jako jedną z podstawowych opcji leczenia hormonalnego u kobiet po menopauzie z hormonozależnym rakiem piersi ^[2].

Arimidex jest jednym z inhibitorów aromatazy. W tej samej grupie znajdują się letrozol i eksemestan, lecz różnią się budową chemiczną oraz sposobem wiązania z enzymem. Zmiana terapii może być rozważana przy słabej tolerancji, nawrocie choroby lub zmianie strategii leczenia.

Tamoksyfen działa inaczej niż inhibitory aromatazy, ponieważ blokuje receptory estrogenowe w części tkanek. Nie należy łączyć go rutynowo z Arimidex, gdyż może osłabiać działanie anastrozolu. Wybór pomiędzy lekami zależy od historii leczenia oraz indywidualnego profilu ryzyka.

Do częstych błędów należą:

• przyjmowanie dwóch tabletek po pominięciu jednej dawki;
• samodzielne robienie kilkudniowych przerw z powodu bólu stawów;
• odstawienie leku bez omówienia nasilonych objawów z zespołem onkologicznym;
• równoczesne stosowanie preparatów estrogenowych;
• bagatelizowanie nowego bólu kości, duszności lub obrzęku kończyny.

Pacjentki czasem przypisują każdą dolegliwość Arimidexowi i odstawiają terapię bez ustalenia przyczyny. Ból nadgarstka może wynikać z zespołu cieśni nadgarstka, choroby zwyrodnieniowej lub przeciążenia, a nie wyłącznie z hormonoterapii.

Innym błędem jest przyjmowanie preparatów estrogenowych na objawy menopauzalne bez uzgodnienia terapii z onkologiem. Dotyczy to także części kremów, globulek i terapii hormonalnych stosowanych miejscowo.

W praktyce onkologicznej Arimidex jest lekiem długoterminowym. Efekt terapii ocenia się poprzez regularne kontrole, wyniki badań obrazowych, analizę tolerancji oraz monitorowanie stanu kości. Brak natychmiastowej odczuwalnej poprawy nie oznacza braku działania, ponieważ celem leczenia może być zmniejszenie ryzyka nawrotu.

Lekarze zwracają uwagę, że uderzenia gorąca i bóle stawów są realnym obciążeniem, ale istnieją sposoby ograniczania tych objawów. Czasami pomocna bywa rehabilitacja, leczenie przeciwbólowe, ocena niedoboru witaminy D lub modyfikacja hormonoterapii. Najgorszą strategią jest samodzielne, nieregularne odstawianie tabletek.